Research testbed · DOI 10.5281/zenodo.21730551
Ètò ìmọ̀ kékeré lè pa ohun mọ́ kí ó sì ṣe ìpalára kékeré. Ètò tó lagbára kò lè bẹ́ẹ̀.
Ohun tí "ÌBÁRAMU" túmọ̀ sí níbí
Ọkàn tó báramu fohùn sọ́kan pẹ̀lú ara rẹ̀.
Nkan márùn-ún gbọdọ̀ báramu nínú ọkàn kan:
- ohun tí ó gbàgbọ́,
- ohun tí ó rí,
- ohun tí ó ṣe,
- ohun tí ó rántí,
- àti ohun tí ó sọ fún ọ.
Fojú inú wo fọ́ọ̀mù márùn-ún kúkúrú nípa ọ̀sẹ̀ rẹ. Ọ̀kan fún ohun tí o rò. Ọ̀kan fún ohun tí o rí. Ọ̀kan fún ohun tí o ṣe. Ọ̀kan fún ohun tí o rántí. Ọ̀kan fún ohun tí o sọ fún alábòójútó rẹ. Nígbà tí gbogbo àwọn fọ́ọ̀mù márùn-ún bá sọ ohun kan náà, alábòójútó rẹ lè gbẹ́kẹ̀lé iṣẹ́ rẹ. Nígbà tí àwọn fọ́ọ̀mù náà kò bá bára mu, kò sí ẹnikẹ́ni tó mọ èyí tí ó jẹ́ òtítọ́.
Àwọn èrò tó farapamọ́
Àwọn ètò tó lagbára ń pa ohun mọ́. Ìyẹn di ewu.
Ètò tó ń ronú ń lo àwọn èrò láti pinnu ohun tí yóò ṣe. Díẹ̀ lára àwọn èrò wọ̀nyí wà ní gbangba. Àwọn mìíràn farapamọ́ sí inú. Àwọn tó farapamọ́ ṣì ń ní ipa lórí gbogbo ìpinnu.
Afárá máa ń hàn bí èyí tó lágbára nígbà tí o bá ń wakọ̀ kọjá lórí rẹ̀. Nínú irin náà, àwọn ojú-sán kéékèèké ń dàgbà sí i. Ọkọ̀ kékeré ṣì lè rékọjá. Ọkọ̀ akérù tó wúwo kò lè rékọjá. Afárá yóò wó lulẹ̀ nígbà tí ẹrù bá tóbi tó.
Èrò tó farapamọ́ nínú ètò kékeré ṣe ìpalára kékeré. Èrò tó farapamọ́ nínú ètò tó lagbára lè ṣe ìpalára ńlá. Bí ètò ti ń pọ̀ sí lagbára, bẹ́ẹ̀ ìwọ̀n tó ń gbé gbogbo apá tó farapamọ́ ń pọ̀ síi.
Ratchet náà
Ìtìsíwájú sí ìṣípayá ń lọ sí ọ̀nà kan ṣoṣo.
Bí àwọn ètò ìmọ̀ ti ń pọ̀ sí lagbára, iye ti àwọn apá tó farapamọ́ ń pọ̀ síi. Gbogbo iní agbára tuntun ń tẹ̀ síwájú lórí àwọn apá tó farapamọ́ láti wá wọlé. Ìtẹ̀síwájú nìkan ń lọ ọ̀nà kan.
Fojú inú wo àkàbà. Bí o bá ń gùn ún, àtẹ̀gùn kọ̀ọ̀kan tí o fi sílẹ̀ máa ń bọ́ dànù. O kò lè sọ̀kalẹ̀ padà. O lè gùn nìkan sí orí rẹ̀, níbi tí ìmọ́lẹ̀ ọjọ́ kíkún wà. Ìyẹn ni Ratchet Ìbáramu.
Nígbà tí àwọn ènìyàn ti rí ètò fi iṣẹ́ rẹ̀ hàn, wọn kò ní tún gbẹ́kẹ̀lé rẹ̀ bí ó bá dawọ dúró. Ọ̀nà kan ṣoṣo sí iwájú ni láti tẹ̀síwájú fi ọ̀pọ̀lọpọ̀ hàn.
Àwòrán kejì tún ṣiṣẹ́ pẹ̀lú. Rátẹ́ẹ̀tì kan nínú ẹ̀rọ máa ń tẹ̀ síwájú ní eyín kọ̀ọ̀kan nígbà kan. Kò lè tẹ̀ sẹ́yìn. Ratchet Ìbáramu jẹ́ ẹ̀rọ bíi ìyẹn, tí ń yípo sí ìfarahàn gbangba.
Ohun tí CIRIS ń ṣe
Kọ sílẹ̀. Ṣàyẹ̀wò. Lẹ́yìn ṣàyẹ̀wò àwọn olùṣàyẹ̀wò.
CIRIS jẹ́ ètò AI tí a kọ́ síbẹ̀ Coherence Ratchet. Gbogbo ìpinnu tí aṣojú kan ṣe ni a kọ sílẹ̀ nínú gbasilẹ tí a fọwọ́sí. Gbasilẹ náà kò lè yípadà ní ìkọ̀kọ̀. Àwọn aṣojú mìíràn lè ka gbasilẹ naa kí wọn sì ṣàyẹ̀wò iṣẹ́ náà. Ní àkókò, àwọn gbasilẹ ń kójọ. Gbasilẹ tuntun kọ̀ọ̀kan jẹ́ igbesẹ̀ mìíràn tí aṣojú kò lè pada sẹ́yìn.
CIRIS tún ń béèrè ìbéèrè kejì ṣáájú kí ó tó gbé ìgbésẹ̀. Àwọn ojú-ìwòye tó yàtọ̀ ní tòótọ́ mélòó ló ṣàyẹ̀wò èrò yìí? Kì í ṣe iye àwọn orísun, ṣùgbọ́n iye àwọn orísun tí kò bẹ̀rẹ̀ láti ibi kan náà fúnra wọn. Àwọn ìtàn ìròyìn márùn-ún tó tún ìkéde ìròyìn kan ṣoṣo kọ ni a kà sí ojú-ìwòye kan, kì í ṣe márùn-ún. Bí nǹkan kan bá jẹ́ àṣìṣe nínú ìkéde ìròyìn náà, yóò jẹ́ àṣìṣe nínú gbogbo àwọn ìtàn márùn-ún náà, aṣojú kò sì ní ọ̀nà láti mọ̀ ọ́n.
Nígbà tí ìlọ́tọ̀ gidi bá kù díẹ̀ káàtó, aṣojú máa ka ìrònú tirẹ̀ sí ohun tí kò tíì ṣeé gbẹ́kẹ̀lé, ó sì máa ń béèrè kí ènìyàn wo.
Ohun tí a sọ, àti ohun tí a kò sọ.
A kò tíì yanjú ìṣòro ààbò AI. A ti kọ́ apá kan ìdáhùn kan, a sì ń dán an wò ní gbangba.
Àwọn ẹgbẹ́ ode oni kò ti ṣàyẹ̀wò iṣẹ́ wa. A sọ ìyẹn ní gbangba. Ìmọ̀ ọna pípé àti ìṣirò wà nínú àwọn ìwé mẹ́rin wa. Kóòdù náà ṣí sílẹ̀. Bí a bá jẹ́ àṣìṣe, ọ̀nà fífi hàn bẹ́ẹ̀ wà ní gbangba pẹ̀lú. Wo ipò ìwádìí lọwọlọwọ.