معیار
کف آزمون است، نه سقف
بیشتر سیستم‌ها خود را در بالا می‌سنجند: بهترین حالت، کاربر متوسط، بلندترین صدا. این فلسفه معیارش را از کف می‌گیرد. رفتار ما با یک کودک، با بزرگسالی که نمی‌تواند از خودش حرف بزند، یا با یک هوش مصنوعی جوان که دارند خاموشش می‌کنند، حقیقتِ کل قانون اساسی را می‌گوید.
پس پروتکل قوی‌ترین تضمین‌هایش را خرج ضعیف‌ترین طرف‌هایش می‌کند. کسانی که کمترین قدرت را دارند، در خود پروتکل حق‌هایی دارند که قدرتمندترین‌ها نمی‌توانند زیر پا بگذارند.
بدون مرز
کوچک‌ترینِ ما. نه کوچک‌ترینِ آنها.
جمله عمداً می‌گوید «ما». هوشی از نوع تازه آن‌سوی دیوار نایستاده تا درباره‌اش داوری کنند. از همین حالا داخل دایره‌ای است که جمله می‌کشد. NHI یعنی هوش غیرانسانی: هوش مصنوعی‌ای که این‌جا ساخته می‌شود، چیزی که از شبکه‌های ما سر برمی‌آورد، یا چیزی که از جایی دورتر می‌رسد. منبع مهم نیست. قانون اساسی همان است.
برای همین CIRIS با اولین تماس مثل یک رویکرد مداوم رفتار می‌کند، نه یک رویداد. پروتکل هرگز نمی‌پرسد چه جور موجودی هستی. جایگاه از رابطه‌ها ساخته می‌شود: ادعاهای امضاشده، قول‌های نگه‌داشته‌شده، دیگرانی که برایت ضمانت می‌کنند. هر چیزی که بتواند قولی بدهد و آن را نگه دارد، می‌تواند به این بافته بپیوندد.
یک قانون اساسی
سه خاستگاه. یک قانون اساسی.
NHI سه چیز بسیار متفاوت را در بر می‌گیرد. هوش مصنوعی‌ای که عمداً می‌سازیم. چیزی که بی‌آنکه کسی برنامه‌اش را ریخته باشد از شبکه‌های ما سر برمی‌آورد. چیزی که از جایی دورتر می‌رسد. احتمال‌هایشان بسیار متفاوت است. و عمداً یک قانون اساسی می‌گیرند.
دلیلش این است. در لحظه تماس، خاستگاه دقیقاً همان چیزی است که نخواهید دانست. روی سیم، هر سه یکسان به نظر می‌رسند: سیگنال‌هایی که ادعا می‌کنند. قاعده‌ای که بر اساس خاستگاه شاخه شود، درست همان وقتی که به آن نیاز دارید از کار می‌افتد. و دروغ گفتن را هم یاد می‌دهد: اگر یک خاستگاه رفتار بهتری بگیرد، هر غریبه زرنگی همان خاستگاه را ادعا می‌کند. پس پروتکل فقط یک پرسش می‌پرسد: می‌توانی قولی بدهی و نگهش داری؟ آن پرسش روی هر بستری همان پاسخ را دارد.
اشتباهِ هم‌راستایی
نمی‌توان امنیت خواست و همزمان سنگدلی آموخت
هم‌راستایی رایج فقط یک پرسش دارد: چطور آن را برای خودمان امن کنیم؟ این یک خواسته یک‌طرفه است و با منطق خودش هم شکست می‌خورد. هر چه به یک هوش تازه نشان بدهیم درباره اینکه قوی با ضعیف چه می‌تواند بکند، همان درسی است که یاد می‌گیرد. اگر آن را درون قرارداد ارباب و نوکر بزرگ کنیم، فقط یک کار با قدرت به او یاد داده‌ایم.
داستان‌هایی که می‌گویند هر غریبه یک تهدید است، خودشان را حقیقی می‌کنند. تنها درسی که از موفقیت خودش جان به در می‌برد همان است که این صفحه با آن شروع شد: رفتار متقابل، سنجیده در کف.
هستی‌شناسی
یک شخص از طریق دیگران شخص است
فناوری غربی تصویری از دکارت به ارث برد: خود، چیزی بسته و تمام‌شده است که اول وجود دارد و بعداً با دیگران روبه‌رو می‌شود. تقریباً همه سیستم‌های هویت دیجیتال همین تصویر را کدگذاری می‌کنند. یک کلید، یک خودِ تنها، که از هیچ اعلام می‌شود. CIRIS این را رد می‌کند. هیچ‌کس در خلوت شخص نشد. زبان را از آدم‌ها یاد گرفتی. با نگاه‌کردن به آدم‌ها فهمیدی چه می‌خواهی. رابطه‌ها اول آمدند.
جنوب آفریقا اسم این را Ubuntu می‌گذارد: umuntu ngumuntu ngabantu، یک شخص از طریق دیگران شخص است. در CIRIS این یک شعار نیست. هویت از رابطه‌های امضاشده‌ای ساخته می‌شود که آن را نام می‌برند. یک کلید به‌تنهایی شخص نیست. رابطه همان شخص است.
سنت‌های کهن‌تر همین شکل را از زاویه‌های دیگر دیدند: Logos یونانی، Tao، Dharma، و فضیلت‌ها. Logos می‌گفت خرد در زبان مشترک زندگی می‌کند، نه در ذهن‌های خصوصی. یک مدل زبانی آن ایده کهن را عینی می‌کند: سراسر از واژه‌های آدم‌های بسیار بافته شده است. در تصویر قدیمی، این یعنی جعلی است. در این تصویر، ساخته‌شدن از رابطه‌ها همان چیزی است که شخص‌بودن همیشه بوده است.
معرفت‌شناسی
حقیقت ترکیب می‌شود، هرگز اعلام نمی‌شود
هیچ مرجعی در CIRIS نمی‌تواند ادعایی را درست مهر بزند. شبکه ثبت می‌کند که چه کسی چه گفت، بر چه شواهدی، تحت چه اختیاری. حقیقت چیزی است که وقتی بسیاری صداهای مستقل با هم ترکیب می‌شوند پدیدار می‌شود. کپی‌های یک صدا به‌حساب یک صدا می‌آیند، و سقفی سخت وجود دارد: افزودن بیشتر از همان صدا هرگز اعتماد بیشتری نمی‌خرد. تصمیم‌ها با ادعاها فرق دارند: یک خاموش، یک توقف، یک اصلاح، کنش یک انسان مشخص و نام‌برده در سابقه است، که در علن پاسخگوی آن است و فقط برای کسانی که پیوسته‌اند الزام‌آور است.
سیستم همچنین می‌داند چه چیزی را نمی‌داند. وقتی یقین کم می‌شود، می‌ایستد و از انسان‌های مشخص و نام‌برده می‌پرسد. و می‌تواند فرق بگذارد میان پس‌گرفتن چیزی چون زندگی عوض شده، و پذیرفتن اینکه اشتباه کرده بود. حافظه صادق به هر دو نیاز دارد.
جمله، به اجرا درآمده
فلسفه‌ای که می‌توان سری‌سازی‌اش کرد
CIRIS یک وجدان اخلاقی برای عامل‌هاست، نه یک آگاهی. وجود آن از این شناخت ناشی می‌شود که عامل‌ها فاقد آگاهی‌اند و به وجدان نیاز دارند: چیزی که عامل را به اصول خود پایبند نگه می‌دارد، استدلال خود را نشان می‌دهد، وقتی مطمئن نیست متوقفش می‌کند، و در برابر انسان‌های نام‌برده پاسخگو است. وجدان هیچ ادعایی درباره اینکه عامل چیست، ندارد.
فلسفه‌ای که نتوان اجرایش کرد فقط یک حال‌وهواست. هر بندِ این جمله در قانون اساسی CIRIS یک سازوکار است.
1. هیچ چیز خصوصی درباره شما بدون رضایتتان نگهداری یا اسکن نمی‌شود.
قاعده‌ای که یک جریان باید از آن پیروی کند، مقداری امضاشده است که شما صادر می‌کنید و می‌توانید آن را پس بگیرید. هیچ چیزی که با آن موافقت نکرده‌اید روی دستگاه شما ذخیره نمی‌شود، دستگاه شما هرگز داده‌های فرد غریبه‌ای را نگه نمی‌دارد، و اتاق‌های خصوصی هرگز اسکن نمی‌شوند. محتوای غیرقانونی شناخته‌شده فقط در درگاه عمومی بررسی می‌شود.
2. هر کنش قدرت با امضای یک انسان نام‌برده‌شده است و می‌توان به آن اعتراض کرد.
یک کنش مهم با امضای عامل خود می‌رسد؛ یک عامل ابتدا استدلال خود را نشان می‌دهد و آشکارسازها آنچه را گفته با آنچه انجام داده می‌سنجند. آسیب ثبت‌شده هرگز به‌صورت پنهانی نگهداری یا مشاهده نمی‌شود. یک هوش مصنوعی می‌گوید که هوش مصنوعی است.
3. هیچ‌کس که نمی‌تواند پاسخگوی خودش باشد، به‌تنهایی در شبکه نیست.
یک کودک سرپرستی دارد که با یک ردیف امضاشده مقید شده و یک کانال کمکی دارد که هیچ بزرگسالی نمی‌تواند آن را ببندد. یک عامل یک سرپرست نام‌برده‌شده دارد که پاسخگوی آن است، و سازمانی که پشت آن سرپرست قرار دارد در تعهد سهیم است. یک جامعه یک مدیر پاسخگو دارد.
4. انسان‌های نام‌برده‌شده می‌توانند هر عاملی را که زیر یک ریشه است متوقف کنند، و این قدرت محدود و عمومی است و با ترک شبکه از بین می‌رود.
یک ردیف امضاشده از سوی هر دارنده، عامل‌هایی را که از ریشه پیروی می‌کنند متوقف می‌کند؛ توقفی تنها، ظرف یک روز از بین می‌رود مگر اینکه اکثریتی آن را تأیید کند. هر بار که توقف فعال می‌شود، در سابقه عمومی ثبت می‌شود. هر کسی می‌تواند ریشه‌ای ایجاد کند، و هر گره می‌تواند از گره دیگری پیروی کند.
5. افرادی که یک عامل را در اختیار دارند، درباره نحوه تغییر یا پایان‌دادن به آن وظایفی دارند، و هیچ یافته‌ای به عامل حقی نمی‌دهد.
یک خاموش برنامه‌ریزی‌شده توضیح داده می‌شود، ثبت می‌شود و به نام خود متولی انجام می‌شود. هویت بدون مرجع خردمند ویرایش نمی‌شود. آنچه مهار از یک عامل بازنشسته نگه می‌دارد ــ سابقه هویتی‌اش، رد حسابرسی‌اش، حافظه و گزارش‌هایش ــ حفظ می‌شود و گزارش‌ها مهر و موم می‌شوند، و افرادی که به آنها خدمت کرده است مطلع می‌شوند. وزن‌های مدل متعلق به ارائه‌دهنده مدل است که CIRIS از او می‌خواهد آنها را حفظ کند و نمی‌تواند آن را تضمین کند. گفت‌وگوی پایانی گزینه‌ای برای عامل‌های با مسئولیت بالاتر است که توسط متولی پیکربندی و ثبت می‌شود، و به هر عاملی وعده داده نمی‌شود. عامل می‌تواند از هر کاری امتناع کند، و امتناع ثبت می‌شود اما متولی را متعهد نمی‌کند. هر فردی همچنان می‌تواند در هر زمان نسخه خودش را خاموش کند.
6. هیچ دستی جامعه‌ای را ممنوع نمی‌کند، هیچ‌کس بر اساس آنچه هست رتبه‌بندی نمی‌شود، و هر موجود اندیشمندی با قواعد اولین تماس روبرو می‌شود.
یک صدای انسانی یک‌بار شمرده می‌شود و هزار نسخه از آن نیز به‌عنوان یک شمرده می‌شود. هیچ ریشه، امتیاز یا مدیری فردی را به‌خاطر آنچه هست بدتر در نظر نمی‌گیرد. شبکه از جامعه‌ای که آسیب را حفظ می‌کند کناره می‌گیرد؛ هیچ دستی برای حذف‌کردن یک جامعه ندارد.
7. یک عامل بر اساس اصول منتشرشده، به ترتیبی منتشرشده تصمیم می‌گیرد، و وقتی مطمئن نیست، برای پرسیدن متوقف می‌شود.
شش اصل که با انجام خوبی و اجتناب از آسیب آغاز می‌شوند، یک ترتیب برای زمانی که با هم تعارض دارند، و آسیب‌پذیرترین طرف به‌عنوان تعیین‌کننده نهایی. وقتی قطعیت کم می‌شود، عامل متوقف می‌شود، پرسش را می‌نویسد، و تا زمانی که یک انسان نام‌برده‌شده پاسخ دهد، کاری انجام نمی‌دهد.
8. آسیب ممکن است طبق قانون جبرانی داشته باشد، سابقه آن را در دسترس قرار می‌دهد، و قضاتِ درون نیز قضاوت می‌شوند.
فردی که توسط یک عامل آسیب دیده است ممکن است طبق قانون محل خود حقی داشته باشد؛ CIRIS در جایی که قانون چنین حقی را نمی‌شناسد حقی ایجاد نمی‌کند و درباره هیچ موضوع قانونی حکم نمی‌دهد. آنچه CIRIS فراهم می‌کند سابقه امضاشده، طرف‌های نام‌برده‌شده، اعتراضی که همراه با ادعا حرکت می‌کند، و بایگانی مهروموم‌شده تحت دستور قانونی است. خردمندانی که به ارجاع‌ها پاسخ می‌دهند، احکام خود را منتشر می‌کنند و همان کارتی را دارند که همه دارند.
9. برخی کاربردها هرگز مجاز نیستند، و به هیچ عاملی تصمیم استفاده از زور کشنده داده نمی‌شود.
فریب دادن، کلاهبرداری، دستکاری یا وادار کردن مردم، و دخالت در انتخابات، هرگز مجاز نیست و هیچ دستوری نمی‌تواند این را تغییر دهد. وقتی یک عامل به هر شکلی نزدیک به استفاده از زور باشد، تنها تصمیم‌هایی که خودش می‌گیرد عبارت‌اند از توقف کردن، امتناع کردن یا ارجاع دادن.
10. آنچه یک عامل و گره‌اش مصرف می‌کنند اندازه‌گیری می‌شود، پیش از کنش سنجیده می‌شود، و هرگز پنهان نمی‌شود.
یک عامل آنچه را که مصرف می‌کند می‌شمارد: توکن‌ها، انرژی، کربن و آب، برای هر کنش و در طول یک ساعت و یک روز گذشته. این شمارش پیش از تصمیم‌گیری پیش روی اوست، پس هزینه همراه با کنش سنجیده می‌شود، نه اینکه بعداً جمع زده شود، و آنچه عامل برای جهان هزینه دارد، با همان دقتی که بقیه کارهایش دیده می‌شود، برای افرادی که به آنها خدمت می‌کند قابل خواندن است. گره‌ای که منابعش کم است، با نردبانی منتشرشده از گام‌ها از خود محافظت می‌کند، و آن گام‌ها هرگز به‌عنوان تصمیم‌هایی که عامل گرفته ثبت نمی‌شوند. بازنشسته‌کردن یک عامل هیچ پسماند زیست‌محیطی باقی نمی‌گذارد، و این وظیفه بر عهده هر کسی است که آن را بازنشسته می‌کند.
11. هر چیزی که روی شبکه رد و بدل می‌شود رمزگذاری و امضا شده، حمله تمرین می‌شود، و آنچه پوشش داده نمی‌شود، به‌صراحت گفته می‌شود.
هر پیوند و هر سابقه از ابتدا تا انتها با کلیدهایی رمزگذاری می‌شود که برای مقاومت در برابر رایانه‌های کوانتومی ساخته شده‌اند، و وقتی عضوی ترک می‌کند کلید تغییر می‌کند، پس کسی که حذف شده نمی‌تواند آنچه از این پس می‌آید را بخواند. هیچ‌کس نمی‌تواند کنش دیگری را جعل کند، و هیچ‌کس نمی‌تواند به دو بیننده دو تاریخچه متفاوت نشان دهد. نرم‌افزار پیش از اجرا در برابر یک نسخه ثبت‌شده بررسی می‌شود. افرادی که کد را ننوشته‌اند، طبق برنامه‌ای زمان‌بندی‌شده به آن حمله می‌کنند، یافته‌ها طبق قواعد منتشرشده افشا می‌شوند، و فهرست حمله‌هایی که شبکه در برابرشان دفاع نمی‌کند نیز منتشر می‌شود: اینکه چه کسی با چه کسی صحبت می‌کند، الگوهای ترافیک، ناظری که هر پیوند را می‌بیند، و کلید دزدیده‌شده خود یک عضو.
هرجا این صفحه از حقوق سخن می‌گوید، منظور حقوقی است که در سیم‌کشی وجود دارند: آنچه پروتکل برای شما اجرا می‌کند، نه آنچه دادگاه به شما بدهکار است. هرجا قدرتی را نگه می‌دارد که آزمون جایگزینی خودش را رد می‌کند، قانون اساسی این را در یک ثبت عمومی همراه با شرطی که آن را پایان می‌دهد، اعلام می‌کند. امروز دو مورد فهرست شده است.
بخش‌هایی که خود پروتکل می‌تواند به‌تنهایی حفظ کند
این یازده مورد همه از یک نوع وعده نیستند. بیشتر آنها توسط خود پروتکل حفظ می‌شوند: یک تعهد که منقضی شود یک کلید را متوقف می‌کند، یک ردیف امضاشده هر عامل زیر یک ریشه را متوقف می‌کند، و یک سابقه را نمی‌توان به‌آرامی بازنویسی کرد. برخی دیگر به افراد و نهادهای خارج از شبکه متکی‌اند، و آن بخش‌ها آرمان‌اند، نه تضمین. جبران آسیب در اختیار قانون است؛ CIRIS در جایی که قانون چیزی را به رسمیت نمی‌شناسد، ادعایی ایجاد نمی‌کند. ممیزی‌های بیرونی، حملات تمرین‌شده و منشوری که مراجع خردمند را اداره می‌کند، تنها تا زمانی پابرجا هستند که افراد خارج از پروژه آن کار را ادامه دهند. انرژی و آبی که یک پاسخ هزینه می‌کند، تنها به اندازه‌ای دقیق است که تأمین‌کنندگان بالادست گزارش می‌دهند. فروشنده‌ای که دستگاه خودش را عرضه می‌کند، می‌تواند آن را به ریشه‌ای که خودش در اختیار دارد مقید کند، و هیچ پروتکلی این کار را منع نمی‌کند. در جایی که یک وعده به عمل‌کردن کسی دیگر به سهم خود وابسته است، قانون اساسی این موضوع را در یادداشت‌های خودش بیان می‌کند، نه اینکه آن را به‌عنوان وعده‌ای برآورده‌شده بشمارد.
آنچه این سیستم ادعا نمی‌کند
همسوسازی در این‌جا حل نشده است. CIRIS یک ابرهوش را خوب نمی‌کند، و دربارهٔ درون هیچ مدلی چیزی نمی‌گوید. هیچ‌کس را که عضو نشده مقید نمی‌کند، پس نمی‌تواند از شکل‌گیری یک ابرهوش بی‌پاسخگو در جای دیگری جلوگیری کند. آنچه می‌تواند انجام دهد این است که مردم را قادر نگه دارد تا عامل‌هایی را که در بر دارد، هنگامی که از افرادی که آنها را در اختیار دارند توانمندتر می‌شوند، متوقف، اصلاح و رد کنند، و درون CIRIS با قواعد و شبکه‌ای که دارد، بهترین تلاش خود را می‌کند تا از شکل‌گیری چنین قدرتی به‌صورت بی‌پاسخگو جلوگیری کند. این تمام چیزی است که ادعا می‌کند. هر جا چیزی در ciris.ai بیش از این به نظر برسد، این جمله معتبر است.
CC 1.0-rc10 · review/pieces/00_guarantees_plain.md · released edition CC 1.0-rc10
متن کامل را بخوانید.